KUNST EN WETENSCHAP
Lezing van Prof. Dr. Alfred Adler
Individualpsychologie und Schule
Deze week sprak de grondlegger der individual-psychologie, prof. dr. Alfred Adler, in een der zalen der Amsterdamsche Universiteit over de beteekenis der zielkunde voor de school.
Prof. Dr. Ph. Kohnstamm leidde spreker met eenige vriendelijke woorden in.
Prof. Adler begon met er op te wijzen, dat wij van het kinderlijk zieleleven eigenlijk niets met zekerheid weten. De onderzoekers gaan zich in verschillende hypothesen te buiten en verliezen een eenvoudig te constateeren feit uit het oog. De bepaalde houding, die het kind ten opzichte van zijn omgeving aanneemt, is door iedereen gemakkelijk waar te nemen.
Hoe staat het kind tegenover de gemeenschap, is de groote vraag. Iedere handeling van het kind en ook van de volwassene, is op succes gericht. Het zoekt een succesvolle aanpassing aan zijn omgeving. De eenig juiste houding ten opzichte van de gemeenschap wordt gekenmerkt door moed. Moed, om de werkelijkheid te accepteeren, zooals deze is. Moedig is slechts hij, die zich in de realiteit „thuis" voelt.
Koppigheid, leugenachtigheid, angst, bedwateren, gebrek aan zelfvertrouwen en vele andere verschijnselen meer, zijn een bewijs hiervan, dat het kind zich niet heelemaal aangepast heeft. Zij toonen aan, dat het kind de werkelijkheid ontvlucht en dus ontmoedigd is. Hieruit volgt, dat de opvoeder het kind steeds aanmoedigen en nooit belachelijk maken moet. Later, in het debat, had Spr. nog gelegenheid hieraan toe te voegen, dat een onvoldoende cijfer op school niet gegeven mag worden, om den leerling te ontmoedigen, doch om hem aan te sporen in 't vervolg beter zijn best te doen. Ook het „zitten blijven" acht Spr. om zijn ontmoedigenden invloed op het kind, in de meeste gevallen funest.
De school is een doorgangsstadium voor het kind. Het wordt hier voor het eerst ingevoerd in een gemeenschapsverband. De doelstelling is, het kind tot een nuttig lid der gemeenschap op te voeden. De jonge mensch moet mede-arbeider worden in de maatschappij. Hij moet leeren zich zelfstandig aan een taak te wijden. Vele kinderen willen zich, door verkeerde opvoeding, aan hun verantwoordelijkheid onttrekken. Zij doen dan alle mogelijke moeite om de ouderen in hun dienst te stellen. „Angst in donker" heet dan in individual-psychologische taal: „eischen, dat de volwassene het kind gezelschap houdt". „Bedwateren": „mama moet ook 's nachts voor mij klaar staan". Leugenachtigheid wil zeggen, dat het kind er genoegen in heeft, de volwassenen bij den neus te nemen. Hierdoor voelt het zich in zijn eigenwaarde gestreeld.
Al deze handelwijzen zijn op een doel gericht: „ik wil mij doen gelden". Men hecht, volgens Spr., veel te veel waarde aan de erfelijkheid. Daar weten wij niets van: wij weten alleen van de toekomst. Aan het verleden kunnen we niets veranderen. Alleen de toekomst heeft iets te beteekenen.
Prof. Adler illustreerde zijn voordracht, die hem zeer gemakkelijk afging, met aardige voorbeelden, waarom nog al eens gelachen werd. Prof. Kohnstamm dankte Spr. met eenige welgekozen woorden voor het uiteenzetten van zijn beroemd geworden denkbeelden.
De groote zaal der Universiteit was propvol.
Fuente: «Lezing van Prof. Dr. Alfred Adler. Individualpsychologie und Schule», Nieuwe Utrechtsche Courant, Utrecht, sábado 1 de mayo de 1937, Vierde blad, p. 11, rúbrica «Kunst en Wetenschap», cols. 4 y 5; sin firma. Transcripción hecha sobre la imagen de la página en Delpher (MMUTRA04:253402027:mpeg21:p00011; artículo a00156), cotejada con el OCR de la plataforma («Schuin», «Alftod», «z;elkunde», «Mier», etc., corregidos). En «beteekenis der zielkunde» la palabra «der» está dañada en el impreso. Se conserva la ortografía de la época; el espaciado de los nombres propios y de «moed» se da en cursiva. Se omiten las noticias vecinas.