---
Title: Karakter en begaafdheid
Description: Nieuwsblad van het Noorden, Groningen, vrijdag 30 Januari 1925, blz. 2 van het exemplaar in Delpher. Ongeteekend verslag van de voordracht van dr. Alfred Adler «Character und Begabung und ihre Beziehung zur Nervosität» voor het Oud-studentenfonds in de aula der Academie te Groningen, op 29 Januari 1925: de kracht uit de zwakte, karaktertrekken als richtsnoeren naar het doel, de oudste jeugdherinnering van een angstigen jongen man, de levensvragen, zwakke, liefdeloos opgevoede en verwende kinderen, de «Wenn»-formule, twee soorten eerzucht, moed en optimisme in de opvoeding, begaafdheid en lichamelijke gebreken; dankwoord van den rector-magnificus prof. F. M. Th. Böhl.
Author: Periodista sin firma
URL: https://adler.school/archivo/adler/cronicas/original/1925-01-30%20Karakter%20en%20begaafdheid
---


<!-- blz. 2 -->

# Karakter en begaafdheid.

Een aandachtig auditorium heeft gisteravond in de aula der Academie de lezing gevolgd van dr Adler den bekenden Weenschen psycholoog en Hoogleeraar. De spreker, die uitgenoodigd was door het oud-studentenfonds behandelde het onderwerp: „Character und Begabung und ihre Beziehung zur Nervosität". Prof. Adler toonde aan het paradoxale dat men vaak aantreft bij 't zwakke individu. Het klassieke woord van Nietzsche bevat 'n groote waarheid: n.l. dat de zwakke „Kraft sucht aus seiner Schwäche". Zoo kende spr. een 14-jarigen jongen, zwak en ziekelijk, die niettegenstaande dat, den drang tot het volbrengen van groote dingen in zich gevoelde, wiens ziekelijke phantasie zich opzweepte tot heroïsche denkbeelden.

De karakterontwikkeling van zoo'n kind zal beinvloed worden door deze pshyche, zoo zal bij elk kind deze karakterontwikkeling verschillen naar eigen aanleg en begaafdheid. Karaktertrekken zijn eigenlijk de richtsnoeren, waarlangs het zieleleven zijn doel bereikt. Het jonge individu is deze ontwikkeling onbewust, door zijn eigen levensenergie wordt het in een bepaalde richting gedreven.

Wanneer zich angstneurosen voordoen, kan men veelal verband zoeken met de oudste jeugdherinneringen. Spr. vertelde van een schuwen jongen man van 30 jaar, die het liefst bij zijn moeder toefde en terugdeinsde voor elk middel, waarmee men hem hetzij door list of geweld in het maatschappelijk leven wilde brengen. Hij vertelde den dokter, hoe hij zich nog kan herinneren, dat hij als 3-jarig knaapje in het ouderlijk huis voor een venster zat en naar de menschen op straat zag. Bij hem bij wien de activiteitslijn zich tot op 30-jarigen leeftijd handhaafde leefde steeds het verlangen, thuis te blijven bij zijn moeder. Het spreekt van zelf, dat in een dergelijk leven conflicten voorkomen. In de ouderlijke woning begon hij rustig, maar later aan het front des levens komt zijn defectzijn aan het licht

Indien de levenskwesties slecht zijn voorbereid, zal daardoor het menschelijk individu steeds in moeilijkheden geraken. Tenslotte zal hij terugdeinzen en in uitvluchten blijven steken. Steeds zal hij op zekeren afstand van belangrijke beslissingen halt houden. Zoo zal hij niet doortasten in zijn beroepsprobleem. en het liefdesprobleem. De voornaamste vragen, die zich voordoen bij de ontwikkeling van den kinderlijken ziel zijn: 1e. de sociaal-maatschappelijke vraag, n.l. die van het saamhoorigheidsgevoel en 2e de erotische vraag. Deze laatste basis, waarop het proces van het zieleleven zich voltrekt is op aarde gekomen door de tweeslachtigheid. Ieder zoekt in de erotiek een weg.

En niet alleen in het dagelijksche leven, doch ook in de wetenschap en de kunst grondvest men op het karakter. In de grootste dramas zien we met onfeilbare zekerheid de ontwikkelingsgang van het karakter vastgelegd. Schoppenhauer getuigt dit van Shakespeare's werken, die allen deze meesterlijke eigenschappen in zich dragen. Gaat men terug naar de kindsheid van het individu dan ziet men dit als zwak temidden van grooteren en sterkeren. Onwillekeurig zal het den drang in zich gevoelen ook zelf zich te doen gelden. Zoo groeit dus onafgebroken de idee zijn macht te laten gelden. In welke mate dit het geval is, verraadt het kind met zijn woorden, zijn phantasieën, zijn houdingen.

Beschouwt men het kind als zich te vervolmaken op de basis van saamhoorigheid en het laten gelden van macht en wordt het streven hiernaar binnen te enge grenzen geohuden, dan zweept het kind zijn eischen op. Men krijgt categorieën van kinderen die men kan onderscheiden als: 1. zwakke of ziekelijke individuen; 2. kinderen die in liefdeloosheid opgroeien; 3. verwende kinderen. Kinderen met zwakke organen worden op den duur mismoedig, ontevreden zelfs en het ligt in de lijn, dat ze tenslotte een vijandelijke houding innemen tegen verschillende levenskwesties. Hetzelfde geval doet zich voor bij een kind, dat steeds afhankelijk is geweest aan een en dezelfde persoon. Het kind vindt de hulp van deze eene persoon onontbeerlijk, het wordt niet gewend aan orde, want dat is de taak van den verzorger. Angst voor elke situatie zal zich van het kind meester maken, omdat het zoo weinig op zichzelf vertrouwt. In het streven tenslotte in het maatschappelijk leven anderen de baas te zijn, toonen zulke individuen vooral agressieve karaktertrekken: ongeduld, ontevredenheid en heerschzucht. Evenals bij angstige en wanordelijke kinderen gaat het kind gebukt onder den druk der omgeving. Zulke nerveuzen valt het werkelijke leven zoo zwaar, op een gegeven oogenblik blijven ze steken; het werkelijke doorzettingsvermogen ontbreekt. De wensch van zulke pessimisten is dan ook gewoonlijk: „Wenn' ich nicht diese Krankheit hatte — ich habe sie aber — dan werde ich der erste sein".

Er zijn twee soorten eerzucht: eerzucht die ons voorwaarts dringt en eerzucht, die ons terugdringt, m.a.w. minderwaardigheidsgevoel geeft, en angst voor critiek.

Door dit laatste wijkt het kind af van zijn eerst ingeslagen weg en stelt zich een „ersatz" doel, waardoor het slechts meerderwaardig schijnt, doch niet is.

Alle opvoeders moesten zelf optimisten zijn, die weten, dat moed de belangrijkste factor is in het leven. Kinderen moeten vertrouwen in eigen kracht, opdat de ontwikkeling van hen zelf zoo volkomen mogelijk geschiedt.

Het is een groot voorrecht van een mensch, in zijn jeugd niet ontmoedigd te worden; men behoudt zijn gezond optimisme dat tot activiteit aanmoedigt. Interessant was vooral ook het laatste gedeelte van Dr. Adlers' lezing, waar hij de begaafdheid en pshychische gebreken behandelde Camille Desmoulin, een der voormannen uit de Fransche revolutie en een groot redenaar was stotteraar, de bekende componist Schumann was doofstom, doch dit belette niet, dat er een beginaccoord klonk van het leven van fijnheid en muzikaliteit. Beethoven was toen hij zijn grootste compositie maakte, doof. Men ziet dus dat dergelijke, nerveuzen of pshychisch gebrekkigen met volle energie vaak worstelen tegen hun gebreken. Tenminste de voorbeelden ook van kleurenblinde of slechtziende schilders wettigen deze opvatting.

De rector-magnificus prof. F. M. Th. Böhl bracht den spreker namens al de aanwezigen een woord van welgemeenden dank.

---

*Fuente:* «Karakter en begaafdheid», *Nieuwsblad van het Noorden*, Groninga, viernes 30 de enero de 1925, p. 2 del ejemplar digitalizado, final de la col. 1 y col. 2; sin firma. Delpher: artículo ddd:010668422:mpeg21:a0022, página ddd:010668422:mpeg21:p002. Transcripción hecha sobre la imagen de la página, cotejada con el OCR de la plataforma. Se conservan la ortografía de la época y las formas del impreso («pshyche», «pshychisch», «geohuden», «Schoppenhauer», «Desmoulin», «Wenn' ich nicht diese Krankheit hatte», «Adlers'»), y también la falta de puntuación tras «behandelde» y al final de la frase «aan het licht». La conferencia se había anunciado en el mismo diario (27 de enero de 1925, «Kunst en Wetenschap») como «Character und Begabung und ihre Beziehung zur Nervosität», para el Oud-studentenfonds [Fondo de Antiguos Alumnos], en el aula del edificio de la Academia, el jueves 29 de enero; la *Nieuwe Provinciale Groninger Courant* (30 de enero de 1925) solo dio noticia del acto.
